Kartöfluútsæði

Hornfirskt vottað gæðakartöfluútsæði frá útsæðisleyfahöfum í Akurnesi og á Seljavöllum - íslensku gæðastofnarnir sem allir þekkja. 

Í boði eru:

• HELGA
• GULLAUGA
• PREMIER

Allt í 5 kg netapokum - ekki selt í lausu. 

Við val á kartöfluútsæði skiptir miklu máli að velja yrki sem henta íslenskum aðstæðum. Kartöflur hafa grunnt rótarkerfi og nýta því næringu og vatn fyrst og fremst úr efstu lögum jarðvegs. Þær bregðast hratt við hitastigi og jarðvegsskilyrðum, og góð ræktun byggir á jafnvægi í raka, næringu og jarðvegsgerð.

Íslensk yrki hafa almennt yfirburði til heimilisnota hér á landi, þar sem þau ná betra þurrefnisinnihaldi og gefa stöðugri uppskeru. Erlend yrki geta hins vegar hentað betur í ákveðna vinnslu, til dæmis þar sem krafist er sléttra kartaflna með grunn augum.

GULLAUGA

Gullauga er undirstaða íslenskrar kartöfluræktar og hefur sannað sig í áratugi.

• Þurrefnisrík og þétt kartafla
• Kunnuglegt og gott bragð
• Nokkuð djúp augu
• Gefur örugga og jafna uppskeru

Hentar sérstaklega vel til hefðbundinnar matargerðar þar sem bragð og áferð skipta mestu.

HELGA (Rautt Gullauga)

Helga er upphaflega stökkbrigði af Gullauga með rauðum litablæ

• Sömu ræktunareiginleikar og Gullauga
• Ljósrauðleitt hýði
• Áreiðanleg uppskerugeta

Góð kostur fyrir þá sem vilja sama gæðaflokk og Gullauga, en með öðru útliti.

PREMIER

Premier er ólíkt íslensku yrkjunum og hentar öðrum tilgangi.

• Minna þurrefni
• Stórar og reglulega lagaðar kartöflur
• Grunn augu (hentar vel í vinnslu)
• Minni blaðvöxtur

Þetta yrki hentar vel þar sem útlit og vinnslueiginleikar skipta meira máli, til dæmis fyrir forsoðnar eða skrældar kartöflur.

Helstu atriði í ræktun

• Kartöflur vaxa best í lausum, vel framræstum jarðvegi
• Mikilvægt er að halda jafnvægi í raka – bæði þurrkur og ofvökvun draga úr gæðum
• Bestur árangur næst þegar jarðvegshitinn er hóflegur (um 15–20°C við hnýðismyndun)
• Ræktun í görðum (upphækkaðir hryggir) bætir loftun, frárennsli og uppskeru
• Forspírað útsæði getur flýtt fyrir uppskeru, en spírur ættu að vera stuttar og sterkar (ekki myrkurspíraðar!)
• Kartöflur þola súran jarðveg betur en flestar nytjaplöntur. Kjörsýrustig er um pH 5,5–6,0. Of hátt pH eykur hættu á kláða, en of lágt getur hamlað næringarnýtingu.
• Kartöflur eru viðkvæmar fyrir klór (Cl). Í kartöfluáburði eins og Blákorn er því notast við kalísúlfat sem kalígjafa fremur en kalíklóríð, þar sem klór getur lækkað þurrefnisinnihald og stytt geymsluþol.
• Heppilegasta jarðvegsgerðin fyrir kartöfluræktun er laus, vel framræstur sand- eða moldarjarðvegur. Þungur og blautur jarðvegur dregur úr uppskeru og eykur hættu á sjúkdómum og göllum í hnýðum.

Næringarefnaþarfir og áburðargjöf

Kartöflur eru næringarkræfar nytjaplöntur með grunnt rótarkerfi og þurfa því reglulega áburðargjöf. Mikilvægt er að tryggja jafnvægi milli köfnunarefnis, fosfórs og kalís. Of mikil köfnunarefnisgjöf eykur blaðvöxt á kostnað hnýða, en rétt næring tryggir góða uppskeru, stærð og gæði kartaflna við íslenskar og norðlægar aðstæður.

Lykilatriði:

• Nota þrígildan N–P–K áburð í góðu jafnvægi - ekki með mjög háu köfnunarefnisinnihaldi (t.d. Blákorn)
• Kalí skiptir miklu fyrir stærð og gæði hnýða
• Fosfór styður rótarvöxt og snemmbúinn þroska
• Skipta áburðargjöf niður ef mögulegt er (grunnskammtur + seinni viðbót)
• Halda jarðvegi vel rökum til að nýting næringar verði góð